Noterde araç satışı nasıl yapılır: adım adım devir

Noterde araç satışı adım adım nasıl yapılır?

Noterde araç satışı beş adımda yapılır: ön kontrol, alıcının trafik sigortası, güvenli ödeme kaydı, noterde imza ve alıcı adına yeni tescil belgesinin düzenlenmesi. Satıcı bireysel kişi de olsa şirket de olsa adımlar aynıdır; satıcı yetki belgeli bir işletmeyse bazı araçlarda ayrıca ekspertiz raporu gerekir.

1. Ön kontrol: Satıcı, araçta vergi ve ceza borcu, haciz ya da rehin gibi bir kısıtlama ve süresi geçmiş muayene olup olmadığına bakar.
2. Trafik sigortası: Alıcı, satış tarihinden itibaren geçerli olacak biçimde kendi adına zorunlu trafik sigortası yaptırır.
3. Ödeme kaydı: Bedel nakit, havale ya da EFT ile ödenecekse satıcı ve alıcı Güvenli Ödeme Sistemi kaydını oluşturur; alıcı tutarı yatırır.
4. Noterde satış: Taraflar kimlikleriyle notere gider; noter kayıtları elektronik ortamda kontrol eder, satış sözleşmesini düzenler ve taraflar imzalar.
5. Tescil belgesi ve ödeme: Satış tamamlanınca noter alıcı adına yeni araç tescil belgesini düzenler; sistemde bekleyen bedel satıcının hesabına geçer.

Satış için ayrıca trafik tescil birimine gitmeniz gerekmez. Satışı yapan noter, yeni sahip adına tescil belgesini de düzenler ve satışı Gelir İdaresi Başkanlığına bildirir.

Notere gitmeden önce hangi sorguları yapmalısınız?

Notere gitmeden önce satışı durduracak bir borç ya da kayıt olup olmadığını öğrenmelisiniz; çünkü noter, bu engellerden biri varsa satışı yapmaz. Yönetmelik, satıştan önce şu durumların temiz olmasını arar:

• Motorlu taşıtlar vergisi: Vergi, gecikme zammı ve vergi cezası ödenmiş olmalıdır.
• Trafik idari para cezaları: Plakaya yazılmış ödenmemiş ceza bulunmamalıdır.
• Otoyol ve köprü geçiş borçları: Geçiş ücreti borcu ve buna bağlı idari para cezaları kapatılmış olmalıdır.
• Kısıtlayıcı kayıt: Haciz, rehin, ihtiyati tedbir gibi satışı ya da devri engelleyen bir şerh olmamalıdır.
• Muayene: Trafikten çekilmiş ya da çekilecek araçlar dışında aracın muayenesi geçerli olmalıdır.

Borçları e-Devlet üzerinden sorgulayıp ödeyebilirsiniz; ayrıntılı yol araç borç sorgulama yazımızda. Haciz ve rehin kaydının nasıl sorgulanıp kaldırılacağını haciz ve rehin sorgulama yazımızda bulabilirsiniz.

Alıcıysanız aracın hasar kaydını ve kilometresini de satıştan önce kontrol edin. Noter, mülkiyet devrine engel olup olmadığına bakar; aracın teknik durumunu denetlemez.

Araç satışı için gerekli belgeler nelerdir?

Araç satışında temel belgeler; tarafların kimliği, aracın tescil belgesi ve alıcı adına yapılmış zorunlu trafik sigortasıdır. Tüzel kişilerde ve işletmelerde bunlara yetkiyi gösteren belgeler eklenir.

Tescil belgesi kaybolduysa satış yine yapılabilir: kayıp beyanı kolluk tarafından elektronik kayda işlenmişse noter elektronik ortamdaki tescil kaydını esas alır. Belgedeki bilgilerle elektronik kayıt farklıysa da elektronik kayıt geçerlidir.

Belge listesi noterden notere ve işlem gününe göre değişebilir. Yabancı uyruk, mirasla gelen ya da engelli muafiyetli araç gibi özel bir durumunuz varsa notere önceden danışın; randevu gerekip gerekmediğini de aynı görüşmede sorun.

Güvenli Ödeme Sistemi nasıl işler?

Güvenli Ödeme Sistemi, araç bedelinin noter satışıyla aynı anda satıcıya geçmesini sağlayan elektronik sistemdir. Bedel nakit, havale ya da EFT ile ödeniyorsa sistemin kullanılması zorunludur; yetki belgesi olmayan bireysel satıcılar da 27 Eylül 2024'ten beri kapsamdadır. Alıcı tutarı satıcıyla aynı aracı kuruluşa yatırır, para satış tamamlanana kadar bloke kalır ve noter satışı yapılınca satıcıya geçer; satış gerçekleşmezse tutar alıcıya iade edilir. Adımlar için araç alım satımında güvenli ödeme yazımıza bakın.

Oluşturduğunuz güvenli ödeme kaydını e-Devlet'teki “Güvenli Ödeme Bilgi Sorgulama” hizmetinden görebilirsiniz. Elden para alıp vermek ya da noter dışında anlaşmak sizi korumaz.

Noterde araç satışında ekspertiz raporu zorunlu mu?

Ekspertiz raporu, satıcı yetki belgeli bir işletme (galeri) ise ve araç belirli sınıf ve yaş koşullarındaysa zorunludur; iki bireyin kendi arasındaki satışında mevzuat rapor şartı koymaz. Bu durumda işletme, otomobil, arazi taşıtı ve hafif ticari araçlarda satıştan önceki on gün içinde alınmış raporun bir nüshasını notere verir. Hangi araçların kapsam dışında kaldığını ekspertiz raporu zorunlu mu yazımızda bulabilirsiniz.

Vekâletle satış, uzaktan devir ve aile içi bedelsiz devir

Taraflardan biri başka şehirdeyse ya da notere gidemiyorsa satış, noterden verilen vekâletnameyle vekil aracılığıyla yapılır. Bedelsiz devirler de satış gibi noterde yapılır.

• Vekâletname: Vekâletname notere başvurularak verilir. Vekâletnamede aracın ve vekilin bilgileri ile satış yetkisinin açıkça yer alması önerilir; ayrıntıyı vekâletnameyi düzenleyecek notere sorun. Vekilin yetkisinin satış bedelini almayı da kapsayıp kapsamadığına dikkat edin.
• Kontrol: Verdiğiniz vekâletnameleri e-Devlet'teki “Kişi Vekaletnameleri Sorgulama” hizmetinden görebilirsiniz.
• Bedelsiz devir: Babadan oğula ya da eşler arasında olduğu gibi aile içi devirler de bir “devir” olduğu için noterde yapılır; borç, kısıtlama, muayene ve trafik sigortası koşulları aynen aranır.
• Güvenli ödeme: Sistem, bedelin nakit, havale ya da EFT ile ödendiği satışlar için öngörülmüştür. Bedel ödenmeyen bir devirde işlemin nasıl yapılacağını notere önceden sorun.

Bedelsiz devirlerin vergisel sonuçları kişiye göre değişebilir; kendi durumunuz için bir mali müşavire danışmanız yerinde olur.

Sıfır araçta 6 ay satış kısıtı ve ikinci el satış şartları

Sıfır araçta 6 ay ve 6.000 kilometre kısıtı, ikinci el araç ticareti yapanlara yöneliktir; bu kişiler motosiklet, otomobil ve arazi taşıtlarını ilk tescil tarihinden itibaren altı ay ve 6.000 kilometre geçmeden satamaz ya da pazarlayamaz. Kasım 2026 itibarıyla bu geçici kısıt, Ticaret Bakanlığı kararıyla 1 Ocak 2027'ye kadar uzatılmış durumdadır.

• Kısıt doğrudan ticaret yapanlara yöneliktir; ancak yönetmeliğe göre bir takvim yılında üçten fazla ikinci el araç satan kişinin her satışı, aksi tespit edilmedikçe ticari faaliyet sayılır.
• Ticari faaliyet kapsamında ikinci el araç satmak için ticaret il müdürlüğünden alınan yetki belgesi gerekir.
• Ayrı bir geçici madde, ikinci el aracın üretici ya da distribütörün tavsiye ettiği güncel satış fiyatının üzerinde bir fiyatla ilan yoluyla pazarlanmasını da 1 Ocak 2027'ye kadar yasaklar.

Geçici kuralların süresi Bakanlık kararıyla yeniden uzatılabildiği için satıştan önce güncel durumu Ticaret Bakanlığının duyurularından kontrol edin.

Satıştan sonra ne yapılır? e-Devlet'te sahiplik kontrolü

Satış tamamlandıktan sonra aracın yeni sahibine geçtiğini e-Devlet'teki “Adıma Tescilli Araç Sorgulama” hizmetinden kontrol edebilirsiniz. Satıcı için araç listeden düşmüş, alıcı için de listeye eklenmiş olmalıdır. Kayıt güncellenmemiş görünüyorsa birkaç gün sonra yeniden bakın; değişmediyse işlemi yapan noterle görüşün.

• Noter satışı Gelir İdaresi Başkanlığına bildirir; motorlu taşıtlar vergisi bundan sonra yeni sahip adına izlenir.
• Satıcı, kendi adına olan trafik sigortası ve kasko poliçesi için sigorta şirketiyle görüşmelidir.
• Satış sözleşmesini saklayın; sözleşmenin içeriği ve kaybolursa ne yapılacağı araç satış sözleşmesi yazımızda.

Alp Filo İhale'de kazanılan araçlarda da mülkiyet noter satışıyla geçer. Kazanan üye araç bedelini ödeme sayfasında gösterilen süre içinde ve gösterilen yöntemle öder; araç, ödeme hesaba geçip noter satışı yapıldıktan sonra ilanda belirtilen adreste teslim edilir. Araç bedeli, KDV ve varsa noter, harç, devir, nakliye ve otopark giderleri, ilan ve ödeme sayfasında aksi yazmadıkça alıcıya aittir. Sonraki adımları ihaleden araç aldıktan sonra yazımızda bulabilirsiniz.

Sık sorulanlar